Hỗ trợ trực tuyến: 0966877575
Trang chủ Tin tức & Sự kiện Chân dung một chuyên gia tâm lý

Chân dung một chuyên gia tâm lý

Thứ sáu, 24.06.2016

Có nhiều người hỏi tôi rằng, chuyên gia tâm lý là gì, làm gì và muốn trở thành một chuyên gia tâm lý thì cần gì. Bài viết này sẽ cung cấp thông tin cần thiết để mọi người có thể hiểu rõ hơn về Chuyên gia tâm lý

Chuyên gia tâm lý là ai?

Họ là những người làm trong lĩnh vực tâm lý như nghiên cứu về tâm lý, ứng dụng tâm lý trong tư vấn/tham vấn, trị liệu tâm lý. Chuyên gia tâm lý không phải là một bác sĩ tâm lý hoặc bác sĩ tâm thần nhưng bác sĩ tâm lý, bác sĩ tâm thần thì chính là những chuyên gia tâm lý được đào tạo  để làm việc trong lĩnh vực điều trị, chữa trị các bệnh tâm lý hoặc tâm thần.

Chuyên gia tâm lý không được phép kê đơn thuốc mà chỉ dùng các liệu pháp tâm lý để điều trị/ hỗ trợ các thân chủ gặp khó khăn hoặc rối nhiễu tâm lý.

Công việc của chuyên gia tâm lý là gì?

Có hai mảng hoạt động đó là nghiên cứu tâm lý và ứng dụng tâm lý.  

Công việc của các chuyên gia tâm lý hoạt động trong lĩnh vực nghiên cứu là tìm hiểu, nghiên cứu, thực hiện các thí nghiệm xoay quanh đời sống tâm lý con người.

Công việc của của các chuyên gia tâm lý hoạt động trong lĩnh vực tâm lý ứng dụng là sử dụng các hiểu biết, kiến thức của mình có được từ các học thuyết, các công trình nghiên cứu khoa học đã được khảo thí để giúp mọi người áp dụng nó nhằm làm cuộc sống trở nên tốt hơn.

Cụ thể hơn, với một chuyên gia tâm lý chuyên về tư vấn/tham vấn và trị liệu tâm lý thì công việc của họ là:

-         Tư vấn/tham vấn cho thân chủ các nội dung xoay quanh những vấn đề mà thân chủ gặp phải trong đời sống tinh thần như: ức chế tâm lý, mất cân bằng tâm lý, bất ổn về tâm lý, khủng hoảng tâm lý….

-         Dùng các liệu pháp và kiến thức/nghiệp vụ cũng như kinh nghiệm để hỗ trợ thân chủ vượt qua những khó khăn, vướng mắc trong đời sống tâm lý.

-         Sử dụng các trắc nghiệm/ quan sát để đánh giá lâm sàng về mức độ, thực trạng tâm lý của thân chủ.

Nếu như các bác sĩ là người chữa cho các bệnh của người về mặt thể xác (thực thể) thì các chuyên gia tâm lý là người chữa các bệnh của người về mặt tâm hồn. Tuy nhiên, nếu một người bị tổn thương hoặc mắc bệnh tâm lý dẫn đến hoặc kèm theo tổn thương về mặt thực thể (ví dụ: tổn thương thần kinh) thì họ cần đến một bác sĩ tâm lý.

Chuyên gia tâm lý là người như thế nào?

Vì là bác sĩ của tâm hồn nên các chuyên gia tâm lý thường là những người khá thân thiện. Ngoài việc là người có các kiến thức về chuyên môn, có nghiệp vụ, kinh nghiệm ra, một chuyên gia tâm lý còn cần phải có một cái nhìn mở hay nói cách khác, họ là người không định kiến, đặc biệt là trong công việc.

Với một người bình thường, tam quan của họ (nhân sinh quan = cách nhìn nhận về đời sống, con người, xã hội….; thế giới quan =  quan điểm về toàn bộ sự vật, hiện của thế giới; giá trị quan = Sự đánh giá tốt xấu, đúng sai, quan trọng hay không quan trọng…) có thể thế nào cũng được nhưng đối với một người là chuyên gia tâm lý, điều này là cực kỳ quan trọng. Một chuyên gia tâm lý giỏi là người có thể gạt hoặc ẩn đi quan niệm, quan điểm hay chuẩn mực cá nhân để thấu hiều và nhìn nhận vấn đề theo quan niệm, quan điểm, chuẩn mực của thân chủ. Có như vậy, họ mới hiểu tại sao thân chủ nghĩ thế này, vì lẽ gì mà thân chủ làm thế kia….

Chính vì lẽ đó, chuyên gia tâm lý là người không bao giờ đưa ra phán xét hay đánh giá nào đối với thân chủ. Trong quá trình tư vấn, họ đồng cảm, họ đặt mình vào vị trí của thân chủ để thấu hiểu thân chủ nhưng họ tỉnh táo hơn thân chủ và vì vậy, họ sẽ giúp thân chủ nhìn nhận rõ mọi vẫn đề để tìm ra giải pháp.

Chuyên gia tâm lý có phải là một người tâm lý?

Có thể có hoặc có thể không.

Một chuyên gia tâm lý sẽ hiểu và nắm bắt được tâm lý người khác. Họ có thể đọc được tâm trạng, cảm xúc của một người. Họ có thể biết người khác muốn gì, cần gì. Họ có thể biết cách làm thế nào để một người cảm thấy dễ chịu, hài lòng. Trong công việc, họ luôn là một người tâm lý, chắc chắn vậy. Thế nhưng, không phải lúc nào họ cũng áp dụng khả năng đó trong cuộc sống.

Chuyên gia tâm lý cũng là một con người, họ cũng có đời sống tâm lý riêng, tính cách riêng vì vậy, việc họ có phải là một người tâm lý không thì phụ thuộc vào mỗi người.

Có người thì trong công việc, họ là một chuyên gia tâm lý xuất sắc nhưng ngoài công việc, họ là người khác hẳn. Họ sống đúng bản chất, đúng tính cách thật của mình và với sự đan xen bởi cảm xúc tình cảm cá nhân trong các mối quan hệ gia đình, họ giống như những người bình thường khác: Cũng tức giận vô cớ, cũng la hét mặc dù biết nhẹ nhàng khuyên bảo sẽ tốt hơn…Họ biết, người khác muốn gì, cần gì, làm thế nào để người khác hài lòng, vui vẻ nhưng họ không làm như vậy.

Vì thế, một chuyên gia tâm lý có phải là người tâm lý hay không phụ thuộc vào tính cách, hoàn cảnh sống của họ.

Người làm trong lĩnh vực tâm lý thường là người có vấn đề về tâm lý?

Chưa có một số liệu thống kê nào về tỉ lệ người có vấn đề về tâm lý/trong số những người làm trong lĩnh vực tâm lý. Cũng chưa có một công trình nghiên cứu khoa học nào nghiên cứu về tình trạng tâm lý của những người làm trong lĩnh vực tâm lý.

Tuy nhiên, như đã nói ở trên, một chuyên gia tâm lý cũng là một con người. Vì là một con người nên họ cũng có đời sống tâm lý, có hoàn cảnh sống, điều kiện sống cũng như các yếu tố khác tác động. Họ cũng có thể bị những tổn thương, rối nhiễu hoặc các bệnh về tâm lý. Giống như, một bác sĩ chuyên chữa bệnh ung thư cũng vẫn có thể mắc bệnh ung thư vậy.

Hoàn toàn là bình thường nếu như người làm trong lĩnh vực tâm lý có vấn đề về tâm lý.

Muốn trở thành chuyên gia tâm lý (tâm lý ứng dụng) cần những gì?

Về kiến thức:

Trước tiên, một chuyên gia tâm lý cần có kiến thức chuyên sâu về tâm lý học, nắm được bản chất, quy luật phát triển của tâm lý con người. (cái này có thể học qua tài liệu, trường học). Các liệu pháp tâm lý, ứng dụng các liệu pháp trong trị liệu tâm lý.

Tiếp đến, một chuyên gia tâm lý cần có hiểu biết về mọi mặt của đời sống xã hội: kinh tế, luật, giáo dục ….

Về kỹ năng:

Một chuyên gia tâm lý cần phải có giọng nói truyền cảm, rõ ràng. Tư duy logic, nắm bắt nhanh. Kỹ năng quan sát, kỹ năng đặt câu hỏi, kỹ truyền đạt/ giao tiếp, kỹ năng đọc ngôn ngữ cơ thể …. là những kỹ năng cần thiết đối với một chuyên gia tâm lý.

Về thái độ:

Không chỉ chuyên gia tâm lý mà bất cứ nghề gì cũng cần phải có đam mê và yêu thích thì mới thành công.

Một chuyên gia tâm lý là một người không những yêu nghề mà còn phải có tâm, có đức. Một chuyên gia tâm lý cần phải có cái nhìn rộng, không định kiến, khách quan trong mọi vấn đề. Một trong những nguyên tắc lớn nhất trong hoạt động tư vấn/tham vấn/ trị liệu tâm lý là tính bảo mật thông tin, vì vậy, chuyên gia tâm lý phải là người kín đáo biết khi nào? nói gì? Được phép hay không được phép nói!

Thu nhập của một chuyên gia tâm lý ở Việt Nam có cao không?

Cũng thực khó nói bởi lẽ cũng giống như nhiều ngành nghề khác, mức thu nhập của chuyên gia tâm lý phụ thuộc vào người đó là ai, trình độ chuyên môn, nghiệp vụ ở mức nào, có nổi tiếng hay không nổi tiếng…

Nhiều người nghĩ, làm chuyên gia tư vấn/tham vấn/ trị liệu tâm lý thì thu nhập hẳn là cao vì mỗi phút tư vấn, thân chủ phải trả từ thấp nhất là 3 nghìn đồng – đến cao là khoảng 10 nghìn đồng. Mỗi tiếng làm việc, thu nhâp của chuyên gia là 180.000VNĐ – 600.000VND và nếu một ngày họ làm việc khoảng 6 tiếng thì thu nhập sẽ rơi vào khoảng từ 1 triệu đến hơn 3 tr. Thế nhưng, đâu phải chuyên gia được hưởng 100% khoản tiền thu nhập này. Số tiền thu được này còn phải chia ra để chi trả rất nhiều các khoản chi phí khác chưa kể đến là có nhiều ca tư vấn miễn phí hoặc sau khi tư vấn thì không nỡ thu tiền của thân chủ vì hoàn cảnh của thân chủ quá khó khăn.

Ngoài ra, thực tế một chuyên gia tham vấn/trị liệu tâm lý mỗi ngày chỉ có thể làm việc 2 – 3 ca tư vấn/45- 60 phút/ca vì nhiều lí do: Mức độ tập trung, sức khỏe, đảm bảo chất lượng tư vấn….

Vì vậy, mức thu nhập của một người làm chuyên gia tư vân tâm lý  so với nhiều vị trí công việc khác có thể là cao, cũng có thể là bằng hoặc thấp hơn nhưng so với một người có trình độ nghiệp vụ, có kinh nghiệm, có kỹ năng thì cũng không cao.

Nếu dự định lấy nghề tư vấn/tham vấn trị liệu tâm lý để kinh doanh trong thời điểm này e rằng khó mà có lợi nhuận.

Đa phần những người làm nghề này đều vì lòng yêu thích công việc và có tâm với công việc. Nếu không thực sự yêu thích và có tâm thì sẽ rất khó có thể theo nghề vì con đường dẫn đến với nghề này cũng đầy thách thức.

Ths tâm lý Nguyễn Thị Thanh Vân

Chuyên gia tâm lý – Giám đốc phòng tâm lý Phúc Ngân

Tags

Nguyễn Xuân Lập - 09722692xxx 05/07/2017

tôi muốn tư vấn vấn đề tâm lý gia đình
Trả lời
Trả lời

Bình luận

Call